Document Type : Orginal Articles

Authors

• Sakar Abdullah Hasan ¹
• Bestoon Abubakr Ali ²

¹ university of Sulaimani/ College of Basic Education/kindergarten Department

² University of Sulaimani/ College of Basic Education/ Kurdish Department

Abstract

Abstract
This study investigates the socialization of children's speech in the Kurdish language and is composed of two main sections. Language, as a uniquely human trait, constitutes one of the most essential tools of human beings, and children are the future custodians of language. The process of language acquisition at specific developmental stages particularly when children begin to produce their first words engages multiple disciplines, including sociology, psychology, anthropology, and even biology, making it an interdisciplinary and scientifically significant subject. The main research questions are: How does language, as a form of human social interaction, develop within the context of society and environment? What are the differences among age groups in practical language learning. By addressing these questions, the study has reached several empirical findings. Notably, children initially engage in social interaction through various behaviors and responses, such as crying, laughing, screaming, and movements of the mouth and hands. Through the process of socialization, these behaviors gradually adapt to linguistic learning, allowing children to acquire linguistic knowledge and the rules of their native language over time.

Keywords

• The Socialization
• Language acquisition
• Gestures' Vocabulary learning

Article Title [کوردی]

بەکۆمەڵایەتیبوونى ئاخاوتنى منداڵن لە زمانى کوردیدا (ناوو ناوى کردار بە نمونە)

Authors [کوردی]

• ساکار عەبدوڵا حەسەن ¹
• بێستون ئەبوبەکر عەلی ²

¹ زانکۆى سلێمانى/ کۆلێجى پەروەردەى بنەڕەت/ بەشى باخچەى منداڵان

² زانکۆى سلێمانى/ کۆلێجى پەروەردەى بنەڕەت/ بەشى کوردى

Abstract [کوردی]

پوختە
توێژینەوەکە ناونیشانی بەکۆمەڵایەتیبوونی ئاخاوتنی منداڵ لە زمانی کوردیدا ناو و )ناوی کردار بە نموونە) بۆ دانراوە، لە دوو بەش پێکهاتووە.زمان وەک تایبەتمەندییەکى مرۆڤ کە لە گرنگترین بوونەوەرەکانى سەرزەوییە، منداڵیش وەک پارێزەرى زمان لە داهاتوودا، جێگەى سەرنج و لێکۆڵینەوەى زانایان بووە لە زانستى زماندا، زمانى منداڵ لە ئەو بابەتانەن کە گرنگى‌و بایەخى تایبەتییان پێدراوە، زمانى منداڵ لە ڕوانگەى زانستى زمانەوە لە تەمەنێکى دیاریکراودا (بەتایبەت ئەو تەمەنەى کە تێیدا منداڵ دەتوانێت وشە سەرەتاییەکانى فێرببێت)، بابەتێکە کە زانستى جیاواز پێوەى پەیوەستن، وەک زانستەکانى کۆمەڵناسى ودەروونناسى و مرۆڤناسى و تەنانەت زیندەناسیش، هەر بۆیە ئەم بابەتە وەک بابەتێکى کۆزانستى، یاخود نێوان زانستییە.
ئەو پرسیارانەی کە وروژێنراوە وەک: زمان کارلێکى کۆمەڵایەتى مرۆڤە لەگەڵ دەوروبەرو کۆمەڵگە بەڵام کارلێکەکەی لە ڕووی زمانەوە چییە، منداڵیش هەر لە کۆرپەلەییەوە بەشدارە لە ئەم پرۆسەى کارلێکەو بەڵام بەشێوازو قۆناغى جیاوازدا دەڕوات چۆن؟ بازنەکانی تەمەن لە فێربوونی کرداردا جیاوازیان چییە، ئەمەو چەند پرسیاری تر کراوە، و لە کۆتایدا بە چەند ئەنجامێكی زانستی گەیشتووین وەک: منداڵ، سەرەتاکانى بە هەندێک ئاماژەو کاردانەوە (گریان، پێکەنین، قیژەو هاوار،جوڵاندنى دەمولێو، دەست و...هتد)دەستپێدەکات و و دواتر بە پەرەپێدانى تواناکان و لێهاتوویى و کارلێککردن لەگەڵ ئەوانى تردا (بەتایبەت ئەندامانى خێزان و تایبەتتر دایک) لە ژینگە کۆمەڵایەتییەکەى خۆیداو لە ڕێگەى پرۆسەى بەکۆمەڵایەتیبوونەوە کاردانەوەکانى بۆ فێربوونى وشە دەگۆڕێت‌و دواتر زانیارى زمانەوانى و ڕێساکانى زمانێکى دیاریکراو (زمانى دایک) بەدەستدەهێنێت.
وشە سەرەکییەکان: (بەکۆمەڵایەتیبوون، زمان وەرگرتن، جوڵەوئاماژەکردن، وشەفێربوون).

Keywords [کوردی]

• بەگۆمەڵایەتیبوون
• زمان وەرگرتن
• جوڵەوئاماژەکان
• وشەفێربوون